Arda yavuz
Birçok kişi için kahvaltıda ikinci yumurtayı tavaya kırmak yıllarca küçük bir suçluluk duygusu yarattı. Doktorlar kolesterol konusunda uyarıyor, sağlık rehberleri yumurta tüketimini sınırlamayı öneriyordu. Bu nedenle birçok kişi yumurtanın sarısını ayırıp yalnızca beyazını tüketmeye başladı. Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar bu konudaki görüşleri yeniden değerlendirmeye başladı.
Araştırmalar ne söylüyor?
bir incelemede klinik deneyler, gözlemsel çalışmalar ve farklı ülkelerin sağlık verileri birlikte analiz edildi. 1990 ile 2018 yılları arasındaki veriler incelendiğinde yumurtanın daha fazla tüketildiği ülkelerde iskemik kalp hastalığı görülme oranlarının ve buna bağlı ölümlerin genellikle daha düşük olduğu gözlemlendi. Araştırmacılar bunun doğrudan bir neden-sonuç ilişkisi anlamına gelmediğini özellikle vurguluyor.
50 ülkeden yaklaşık 177 bin kişinin verilerinin incelendiği uluslararası bir çalışmada da yumurta tüketimi ile kalp damar hastalıkları veya ölüm oranları arasında anlamlı bir bağlantı bulunmadı. 2020 yılında yapılan bir meta-analiz ise günde bir yumurta tüketmenin kardiyovasküler riskte artışla ilişkili olmadığını ortaya koydu.
Kolesterol konusu sanılandan daha karmaşık
Yumurtayla ilgili endişelerin büyük kısmı sarısındaki kolesterolden kaynaklanıyor. Uzun yıllar “kolesterol içeren besinler kanda kolesterolü artırır” düşüncesi hakim oldu. Ancak araştırmalar bu ilişkinin daha karmaşık olduğunu gösteriyor.
28 farklı kontrollü çalışmanın incelendiği bir meta-analize göre yumurta tüketimi toplam kolesterol ve LDL yani “kötü kolesterolü” yalnızca küçük bir miktar artırıyor. Aynı zamanda HDL yani “iyi kolesterol” de yükseliyor. Bu nedenle kalp sağlığı açısından önemli kabul edilen LDL/HDL oranı genellikle değişmiyor.
Vücudun kendi denge mekanizması
Uzmanlara göre vücut kolesterol konusunda belirli bir denge mekanizmasına sahip. Kolesterol içeren besinler daha fazla tüketildiğinde karaciğer çoğu zaman kendi kolesterol üretimini azaltabiliyor. Ayrıca bazı çalışmalar yumurta akındaki proteinlerin bağırsaklarda kolesterol emilimini sınırlayabileceğini gösteriyor.
Yumurtanın faydalı bileşenleri
Yumurta sarısı aynı zamanda lutein ve zeaksantin gibi iki önemli antioksidan içeriyor. Bu maddelerin, kolesterolün damar duvarlarında oluşturabileceği oksidatif hasara karşı koruyucu etkiler sağlayabileceği düşünülüyor.
Japonya örneği dikkat çekiyor
Araştırmacıların dikkatini çeken örneklerden biri Japonya. Japon yetişkinler dünya ortalamasının neredeyse iki katı kadar yumurta tüketmesine rağmen ülkede kalp hastalığı oranları oldukça düşük. Ancak uzmanlar bu durumun yalnızca yumurtayla açıklanamayacağını, beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzının da önemli rol oynadığını belirtiyor.
Damar tıkanıklığıyla bağlantı bulunmadı
Bir başka araştırmada ise koroner anjiyografi yapılan 795 Japon hasta incelendi. Sonuçlar değerlendirildiğinde yumurta tüketimi ile damar tıkanıklığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmadı.
Yumurta gereğinden fazla suçlanmış olabilir
Bilimsel çalışmaların büyük kısmı yumurtanın tek başına kalp hastalığı riskini artıran güçlü bir faktör olmadığını gösteriyor. Uzmanlara göre sağlıklı bir beslenme düzeni içinde tüketilen yumurtanın etkisi oldukça sınırlı. Bu nedenle kahvaltıda ikinci yumurtayı yemek artık eskisi kadar büyük bir endişe nedeni olmayabilir
Kaynak: Oda Tv
Bekir