Arda yavuz
Antik Mısır’da yüksek statülü bir meslek olarak görülen katiplik, sanılanın aksine ciddi fiziksel sorunları da beraberinde getiriyordu. Yapılan yeni bir araştırma, katiplerin uzun süreli yazı yazma alışkanlıklarının vücutlarında kalıcı hasarlara yol açtığını ortaya koydu.
Kemiklerde Mesleğin İzleri Bulundu
Araştırma, Abusir nekropolünde MÖ 2700-2180 yılları arasına tarihlenen 69 yetişkin erkeğe ait kalıntılar üzerinde gerçekleştirildi. İncelenen bireylerin 30’unun katip olduğu bilinirken, diğerleri farklı meslek gruplarına aitti.
Bilim insanları, katiplerin iskeletlerinde özellikle eklem bozulmaları ve fiziksel stres belirtilerinin daha sık görüldüğünü tespit etti. Bu durum, mesleğin doğrudan vücut üzerinde etkili olduğunu gösteriyor.
En Çok Etkilenen Bölgeler
Katiplerde en sık rastlanan sorunların başında osteoartrit geliyor.
Özellikle şu bölgelerde belirgin hasarlar tespit edildi:
Boyun ve omurga
Sağ omuz ve köprücük kemiği
Sağ başparmak ve bilek
Diz ve kalça eklemleri
Çene bölgesi
Araştırmacılara göre bu deformasyonlar, katiplerin yazı yazarken benimsediği uzun süreli sabit pozisyonlardan kaynaklanıyor.
Yazı Pozisyonu Sağlığı Zorluyordu
Antik tasvirlerde katiplerin genellikle bağdaş kurarak ya da tek diz üzerinde çömelerek yazı yazdığı görülüyor. Bu pozisyonda başın öne eğik olması ve kolların desteksiz şekilde kullanılması, omurgaya sürekli baskı uyguluyordu.
Ayrıca katiplerin yazı araçlarını hazırlarken saz kalemleri ağızlarıyla şekillendirmesi, çene bölgesinde de ek sorunlara yol açmış olabilir.
Başparmak ve El Kullanımı Etkili Oldu
Katiplerin kalemi sıkı bir şekilde tutmasını gerektiren yazım tekniği, başparmak ve bilek üzerinde yoğun baskı oluşturdu. Uzmanlar, bu durumun günümüzde görülen bazı el rahatsızlıklarına benzer etkiler yaratmış olabileceğini belirtiyor.
Yüksek Statü, Gizli Bedeller
Antik Mısır’da nüfusun yalnızca küçük bir kısmının okuma yazma bildiği düşünüldüğünde katiplik oldukça prestijli bir meslekti. Ancak bu çalışma, yüksek statünün fiziksel bedelleri olduğunu da ortaya koyuyor.
Araştırmacılar, elde edilen bulguların yalnızca katiplerin yaşam koşullarını anlamakla kalmayıp, mesleği bilinmeyen iskeletlerin kimliğini belirlemede de önemli bir rol oynayabileceğini vurguluyor.
Kaynak ARKEOFİLİ
Hüseyin Burak Arslanalp
Huri
