Arda yavuz
Roman Britain dönemine ait iki bebek mezarında yapılan incelemeler, antik dünyada sosyal statü ve yas kültürüne dair dikkat çekici veriler ortaya çıkardı.
İngiltere’nin York kentinde bulunan mezarlarda, bebeklerin yalnızca imparatorlar ve aristokratlar tarafından kullanılabilen son derece pahalı mor kumaşlara sarılarak gömüldüğü tespit edildi.
Araştırmacılar, kumaşlarda kullanılan boyanın antik dönemin en değerli pigmentlerinden biri olan “Tire moru” olduğunu belirledi. Altın işlemelerle süslenen bu kumaşların, dönemin elit sınıfına ait kişiler için kullanıldığı ifade edildi.
1700 Yıllık Mezarlarda Nadir Boya Kalıntısı
Çalışmayı yürüten uzmanlar, boya kalıntılarını yaklaşık 1700 yıllık iki farklı bebek mezarında ortaya çıkardı. Bebeklerden biri taş lahit içerisinde, diğeri ise kurşun tabut içinde gömülü halde bulundu.
Araştırmaya göre tekstil kalıntıları,
Romalıların cenaze ritüellerinde kullandığı sıvı alçı tekniği sayesinde günümüze kadar korunabildi. Sertleşen alçı, kumaş liflerini ve boya izlerini muhafaza ederek bilim insanlarının detaylı kimyasal analiz yapmasına olanak sağladı.
Tire Moru Altından Daha Değerliydi
Antik dönemde büyük prestij simgesi olarak görülen Tire moru, binlerce deniz salyangozundan çok küçük miktarlarda elde ediliyordu. Bu zahmetli üretim süreci nedeniyle boyanın fiyatının zaman zaman altının değerinin birkaç katına ulaştığı belirtiliyor.
Adını Fenike’nin antik Tyre kentinden alan bu özel boya, Roma dünyasında çoğunlukla imparatorluk ailesi ve üst düzey aristokratlar tarafından kullanılıyordu.
Araştırmacılar, York’ta bu kadar pahalı bir boyanın tespit edilmesinin, şehrin Roma döneminde önemli ve zengin bir merkez olduğunu gösterdiğini ifade etti.
Bebeklere Verilen Değer Yeniden Tartışılıyor
Uzmanlara göre keşif, Roma toplumunda bebek ölümlerinin yeterince önemsenmediği yönündeki eski görüşleri de sorgulatıyor. Bebeklerin böylesine maliyetli ve gösterişli şekilde gömülmesi, ailelerin çocuk kayıplarında derin yas yaşadığını ortaya koyuyor.
Araştırmayı yürüten ekip, mezarlardaki bulguların yalnızca sosyal statüye değil, aynı zamanda Roma dönemindeki aile yapısı, yas kültürü ve cenaze geleneklerine dair önemli bilgiler sunduğunu belirtti.
Yeni Araştırmalar Yolda
Bilim insanları, bölgede bulunan diğer Roma dönemi mezarlarında da boya analizlerini sürdürmeyi planlıyor. Yapılacak yeni çalışmalarla birlikte, Roma Britanyası’ndaki elit yaşam kültürü ve cenaze ritüellerine dair daha fazla verinin ortaya çıkarılması hedefleniyor.
Kaynak ARKEOFİLİ
Huri
Hüseyin Burak Arslanalp
