Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Anabilim Dalı mezunu Hatice Kübra Acar, Doç. Dr. Filiz Yangılar danışmanlığında yürüttüğü yüksek lisans tezini uluslararası bir yayına dönüştürdü. “Vegan sporculara yönelik liyofilizasyon işlemi uygulanarak B12, L-karnitin ve lupin unu ile zenginleştirilmiş ceviz sütü tozunun kalite parametrelerinin belirlenmesi” başlıklı çalışmada, vegan sporcular için yenilikçi ve fonksiyonel bir bitkisel ürün geliştirildi.
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Anabilim Dalı mezunu Hatice Kübra Acar’ın, Doç. Dr. Filiz Yangılar’ın danışmanlığında yürüttüğü yüksek lisans tezi, uluslararası bir dergide yayımlandı. “Vegan sporculara yönelik liyofilizasyon işlemi uygulanarak B12, L-karnitin ve lupin unu ile zenginleştirilmiş ceviz sütü tozunun kalite parametrelerinin belirlenmesi” başlıklı çalışmada, vegan sporcular için yenilikçi ve fonksiyonel bir bitkisel ürün geliştirildi. Araştırma kapsamında Erzincan’ın Karakaya bölgesinden elde edilen cevizlerden ceviz sütü üretildi. Ürün, Vitamin B12, L-Karnitin ve lupin (acı bakla) unu ile zenginleştirildikten sonra liyofilizasyon (dondurarak kurutma) yöntemiyle toz haline getirildi. Elde edilen ürünün fiziko-kimyasal analizleri, biyoaktif bileşenleri, enerji değerleri ve duyusal özellikleri detaylı bir şekilde incelendi. Bu çalışma, Erzincan’ın yerel tarımsal değerini bilimsel bir katma değere dönüştürerek vegan sporcular için alternatif, yüksek besin değerine sahip bir ürün geliştirilmesine olanak sağladı. ‘Lyophilised walnut milk powders enriched with vitamin B12 and L-Carnitine for vegan athletes’ başlıklı araştırma, Q2 kategorisinde yer alan uluslararası dergi Journal of Food Measurement and Characterization’da yayımlandı. Doç. Dr. Filiz Yangılar, son yıllarda vegan beslenmeye yönelik çalışmalar yürüttüklerini ve vegan beslenmenin bir yaşam biçimi olarak yaygınlaşmasının onları bu alanda çalışmaya yönlendirdiğini belirtti. Literatürde vegan sporculara yönelik ürün geliştirme çalışmalarının sınırlı olduğunu görmelerinin ise onları heyecanlandırdığını ekledi.
Erzincan’ın Karakaya köyünde yetişen cevizi değerlendirmek ve sporcu performansını desteklemek amacıyla yeni bir ürün geliştirdiklerini belirten Doç. Dr. Filiz Yangılar, cevizin omega-3 ve esansiyel aminoasitler açısından zengin bir yağlı tohum olduğunu vurguladı. Kas performansı ve toparlanmayı desteklemek için yüksek protein içeriğine sahip lupin ununu tercih ettiklerini ifade eden Yangılar, vegan beslenmede eksikliği sık görülen B12 vitaminini vegan formda ürüne eklediklerini ve L-Karnitin’in enerji metabolizması ve kas toparlanmasında önemli rol oynadığını söyledi. Çalışma kapsamında L-Karnitin oranları farklılaştırılmış üç formül ve bir kontrol grubu olmak üzere toplam dört ürün geliştirildiğini aktaran Doç. Dr. Yangılar, ilk aşamada in vitro analizlerin tamamlandığını ve bir sonraki aşamada vegan sporcular üzerinde in vivo çalışmalar planladıklarını belirtti.
Yüksek lisans mezunu Hatice Kübra Acar ise literatürde vegan sporculara yönelik ürün çeşitliliğinin yetersiz olduğunu ve ceviz temelli bir ürüne rastlamadıklarını ifade etti. Erzincan’ın yerel cevizini kullanarak bu boşluğu doldurmak istediklerini söyleyen Acar, liyofilizasyon yöntemiyle elde ettikleri ceviz sütü tozunu B12, L-Karnitin ve lupin ile zenginleştirerek fonksiyonel bir sporcu ürünü geliştirdiklerini açıkladı.
Kaynak: Son dakika








