Arda yavuz
Avrupa’da Neolitik dönemin en dikkat çekici yapılarından biri olan megalitik mezarların inşası, yaklaşık 5.000 yıl önce aniden sona erdi. Yeni bir araştırma, bu değişimin arkasında büyük bir nüfus çöküşü olabileceğini ortaya koyuyor.
Bilim insanları, Bury bölgesindeki bir Neolitik mezarda gömülü 132 kişinin DNA’sını inceledi. Elde edilen bulgular, mezarın iki farklı dönemde kullanıldığını gösterdi. İlk dönemde yerel halkın gömüldüğü tespit edilirken, ikinci dönemde ise İber Yarımadası ve güney Fransa kökenli yeni toplulukların mezarı kullandığı ortaya çıktı.
Bu durum, yaklaşık MÖ 2900 civarında bölgede önemli bir nüfus değişimi yaşandığına işaret ediyor. Araştırmacılar, bu değişimin yalnızca yerel bir olay olmadığını, Avrupa genelinde görülen “Neolitik gerileme” sürecinin bir parçası olabileceğini belirtiyor.
Çalışmada dikkat çeken bir diğer unsur ise yüksek çocuk ve bebek ölümleri oldu. Bu durum, o dönemde salgın hastalık, kıtlık ya da savaş gibi büyük bir felaketin yaşanmış olabileceğini düşündürüyor. Ayrıca iskeletlerde veba bakterisiyle ilişkilendirilen izlere de rastlanması, salgın ihtimalini güçlendiriyor.
Araştırmacılar, megalitik mezarları inşa eden toplulukların zamanla ortadan kaybolduğunu ve yerlerine farklı kültürlerden gelen insanların geçtiğini ifade ediyor. Yeni gelen toplulukların cenaze ritüellerinin de farklı olması, bu değişimin sadece genetik değil kültürel boyutta da yaşandığını gösteriyor.
Sonuç olarak, megalitik mezar inşasının sona ermesi tek bir nedene bağlanamasa da, geniş çaplı nüfus kaybı ve ardından gelen göç hareketlerinin bu süreci tetiklediği düşünülüyor. Bu gelişme, Avrupa tarihindeki en önemli toplumsal kırılmalardan biri olarak değerlendiriliyor.
Kaynak ARKEOFİLİ
Hüseyin Burak Arslanalp
Huri
